مهندسی و مدیریت ساخت

چکیده اهتمام به تأمین مسکن مناسب، بادوام، مقاوم و ایمن، از بزرگ‌ترین دغدغه‌های انسان معاصر,جوامع و حاکمیت‌های کنونی است. دغدغه‌ای که هیچ‌گاه ذهن حاکمان را آسوده نگذارده و همواره درصد فراوانی از مطالعات، پژوهش‌ها، سیاست‌گذاری‌ها و امور اجرایی خرد و کلان را به خود معطوف نموده است. در ایران نیز طی سال‌های اخیر، رونق و رکود بازار مسکن و مجموعه‌های هم پیوند با آن، بااهمیت تلقی شده و مسکن و وضعیت کمی و کیفی آن به‌عنوان عاملی حساس معرفی‌شده است.
طرح جامع مسکن سندی است ملی که چشم‌انداز بخش مسکن در سال‌های آینده را ترسیم می‌کند. در این چشم‌انداز هدف‌ها، به معنای تغییرات مطلوب، قابل‌دستیابی و قابل‌سنجش در وضعیت مسکن خانوارهای ایرانی در دوره‌های پنج‌ساله آینده تعیین می‌شود و راهبردها و راهکارهای دستیابی به این هدف‌ها، تدوین می‌گردد.
در این پژوهش تلاش می‌شود به بررسی روش‌های نوین ساخت و مزایا، معایب و اثرات بالقوه هرکدام در راستای پیش برد اهداف طرح جامع مسکن در نقاط مختلف کشور پرداخته شود و با استفاده از نظرات خبرگان بخش مسکن، راهکاری تدوین گردد که با توجه به منابع و محدودیت‌های هر ناحیه، بتوان مناسب‌ترین روش ارتقای بهره‌وری بخش مسکن را با توجه به این روش‌های نوین ساخت تعیین نمود. درنتیجه، روش‌هایی که قابلیت عملیاتی سازی بیشتر و هزینه‌ های کمتری را برای هر ناحیه فراهم سازند به‌عنوان روش پیشنهادی جهت ارتقای بهره‌وری بخش مسکن در آن ناحیه معرفی می‌گردد تا با سرمایه‌گذاری و حمایت از گسترش این روش‌های نوین ساخت بتوان مسکن انبوه و ارزان را در کمترین زمان ممکن در اختیار مردم قرارداد.

چکیده شرکت‌های پیمانکاری خصوصی علیرغم دولتی بودن اقتصاد ایران و وجود شرکت‌های وابسته به دولت و یا نهادهای نظامی و انتظامی درزمینه‌ی پروژه‌های عمرانی کشور، سهم نسبتاً قابل‌توجهی را در این بخش دارا هستند. برخلاف شرکت‌های پیمانکاری شبه‌دولتی که به بودجه‌های دولتی دسترسی دارند شرکت‌های بخش خصوصی به دلیل عدم وابستگی به این بودجه‌ها ساختار شکننده‌ای در برابر بحران‌های اقتصادی دارند این موضوع سبب ظهور و افول شرکت‌های پیمانکاری در مدت‌زمان محدود گردیده و جامعه پیمانکاری بخش خصوصی را تضعیف می‌کند، هرچند برخی از دلایل به مشکلات ساختاری اقتصاد ایران مربوط می‌شود اما عوامل درونی مدیریت این شرکت‌ها نیز مزید بر علت هستند. تحقیق حاضر در راستای آسیب‌شناسی این موضوع و باهدف بررسی رابطه رهبری تحول‌آفرین و بهره‌وری نیروی انسانی با رویکرد تداوم حیات شرکت‌های پیمانکار عمرانی در آذربایجان شرقی صورت گرفته است. جامعه آماری این تحقیق 102 نفر از مدیران شرکت‌ها، مدیران پروژه و مدیران کارگاه‌های عمرانی در آذربایجان شرقی است. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های رهبری تحول‌آفرین باس و آولیو و بهره‌وری نیروی انسانی هرسی و گلداسمیت گردآوری‌شده و ضریب آلفای کرونباخ پرسشنامه‌ها 834/0 است که نشان‌دهنده پایایی و قابلیت اعتماد بالا است. روش این تحقیق توصیفی-همبستگی و مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری است. داده‌ها توسط نرم‌افزار SPSS تجزیه‌وتحلیل شدند و نتایج حاصله نشان داد رهبری تحول‌آفرین رابطه مستقیم، مثبت و قوی با بهره‌وری منابع انسانی با رویکرد تداوم حیات شرکت‌های پیمانکار عمرانی دارد.

چکیده اجرای پروژه‌های عمرانی در هرکشوری باعث رفاه و رشد اقتصادی آن می‌شود. از طرفی مدت زمان اجرای پروژه‌ها در اقتصادی بودن آن پروژه اهمیت بسیار زیادی دارد. نظر به حجم انبوه فعالیت ها، فرآیند جمع آوری، دسته بندی و توزیع راه حل های بکار رفته جهت حل مشکلات در کارهای مشابه در سازمان ها، کمک شایان توجهی به دست اندرکاران این صنعت خواهد نمود. یکی از جمله مواردی که امروز اهمیت آن بیش از پیش نمایان شده است، مدت زمان اجرای پروژه‌ها می-باشد. به طوری که مدت زمان اجرای پروژه‌ها در اقتصادی بودن آن پروژه اهمیت بسیار زیادی دارد. همه مدیران تمایل به تسریع یا کاهش انحراف پروژه ها دارند، اما با این وجود و علی رغم برنامه ریزی‌های تفصیلی در ابتدای پروژه ها، میانگین انحراف زمان و هزینه در پروژه‌های عمرانی کشور معمولا بسیار بیشتر از پیش بینی‌ها است. در نتیجه شناخت عوامل تاثیر گذار بر ایجاد تاخیر در زمان پروژه‌ها و ارائه راهکارهای تسریع پروژه ها امری اجتناب ناپذیر خواهد بود. حال آن که مدیریت دانش یکی از ابزارهای قدرتمند در علم مدیریت می‌باشد که برای شناسایی راهکارهای تجربی در این راستا بسیار مفید خواهد بود. در این مقاله با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و میدانی ابتدا موانع و مشکلات اجرای به موقع پروژه ها دسته بندی و سپس راهکارهای شناسایی شده با استفاده از تجربیات شرکت های مختلف عمرانی ارائه شده است.

چکیده سرعت فزاینده تغییرات تکنولوژیکی و بازارها از یک سو و تغییر ماهیت مشتریان و تشدید رقابت بین سازمان ها از سوی دیگر، باعث شده که شرکت‌ها به شدت به دنبال کسب مزیت‌های رقابتی جدید برای برتری بر رقبا و تامین بهتر نیازها و خواسته‌های مشتریان باشند. با توجه به مطالعات جامع صورت گرفته در رابطه با توان رقابتی شرکت‌های پیمانکاری و مولفه‌های چابک‌سازی سازمان و مهندسی ارزش و ادغام آنها به وضوح مشخص شد که فقدان مطالعات کافی در زمینه توان رقابتی در ایران و به خصوص در صنعت مهم ساخت که مبالغ بسیار زیادی از بودجه‌های عمرانی هر ساله در این صنعت هزینه می‌شود از عوامل اصلی ضعف در رقابت شرکت‌های پیمانکاری در این صنعت با دیگر رقبای بین‌المللی می‌باشد. بقای شرکت‌های پیمانکاری ملزم به شناخت کامل شاخص‌های توان رقابتی و عواملی که این شاخص‌ها را ارتقاء می‌دهند، می‌باشند. در این مقاله به دنبال ارتقای توان رقابتی شرکت‌های پیمانکاری ایران با بهره‌گیری از رویکردهای مهندسی ارزش و چابکی، ابتدا پس از مطالعات کتابخانه‌ای، شاخص‌های توان رقابتی و عوامل موثر بر آنها اورده شدند و پس از انجام مصاحبه با خبرگان و غربال‌گیری این شاخص ها و فاکتورهای موثر بر آنها، با پرسشنامه‌ای فاکتورها رتبه‌بندی شدند. سپس مولفه‌های موثر بر چابک‌سازی ‌سازمان‌ مشخص گردیدند و در نهایت بهبودهای حاصل از مهندسی ارزش در پروژه‌ها که بر توان رقابتی شرکت‌ها نیز موثر می‌باشند مشخص شدند و مدل مفهومی از ترکیب سه موضوع ارائه شده است که در این مدل فرضیه‌های مطرح شده پاسخ داده شدند.

چکیده هدف این پژوهش، تدوین مدل تصمیم گیری چند معیاره فازی تاپسیس برای انتخاب محل بهینه خرید املاک در شهر تهران از دیدگاه سرمایه گذار می باشد. روش پژوهش پیمایشی و کاربردی است. جامعه‌آماری این پژوهش خبرگان و صاحب نظران املاک در شهر تهران است و تعداد 20 نفرکارشناس انتخاب شده است و لذا تحقیق از پایائی قابل قبولی برخوردار است. از تکنیک تاپسیس فازی (FTopsis)به منظور بررسی و تعیین وزن هر یک از معیارها و زیرمعیارها و رتبه بندی مناطق مورد مطالعه شهر تهران استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد که در بین معیار‌های مؤثر بر انتخاب محل بهینه خرید املاک در شهر تهران از رمایه‌گذار، به ترتیب: 1- معیار اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی، 2- معیار دسترسی و موقعیت اراضی، 3- معیار کالبدی، 4- معیار زیست محیطی و 5- معیار فضائی – عملکردی بیشترین اهمیت را دارند. که این نتایج همسو با یافته‌های احمدپور و رسائیان (1385)، حسنعلی سینایی و همکاران (1393)، محمود صمدی و همکاران (1394)، و دنگ یی (2002) است.همچنین نتایج نشان می‌دهد که، در بین مناطق مورد مطالعه شهر تهران(منطقه 2، منطقه 5، منطقه 6) با توجه به معیارهای انتخاب محل بهینه خرید املاک از دیدگاه سرمایه‌گذار، منطقه 2 در رتبه اول، منطقه 5 در رتبه دوم و منطقه 6 در رتبه سوم این رتبه‌بندی قرار می‌گیرند.

چکیده شیروانی‌ها در جاده های کوهستانی حلقه وصل جاده با محیط بوده و در واقع نوعی بریدگی می باشند که ثبات و تعادل طبیعی دامنه ها را به‌هم می‌زنند و می‌تواند باعث ایجاد زمین لغزش و رانش در دامنه های خاکبرداری شده و یا خاکریزی شده گردند. روش های مختلفی جهت پایدارسازی شیب وجود دارد که با توجه به شرایط منطقه و نیازها یکی از آنها جهت پایدار سازی شیب مورد استفاده قرار می گیرد. در این مطالعات به بررسی روش های مختلف پایدارسازی شیب در جاده آبعلی از لحاظ هزینه اجرایی و زمان اجرا، پرداخته شده است. با توجه به مطالعات میدانی انجام پذیرفته در این جاده محل های خطرناک شناسایی گردیده و طولی در حدود 1 کیلومتر از جاده که در واقع با توجه به آمار حوادث جاده، خطرناکترین بخش جاده می باشد. جهت انجام مطالعات انتخاب گردیده است. روش های مورد بررسی در این مطالعه موردی عبارت از؛ دیوار حائل بتنی مسلح، نیلینگ، استفاده از گابیون و استفاده از ژئوسل می باشد. همچنین در این مطالعات استفاده از روش پوشش گیاهی نیز مورد بررسی قرار گرفت که با توجه به عدم امکان پذیری استفاده از این روش در شیب مورد بررسی، مدل این روش در نرم افزار MSP تهیه نگردید. نتایج مطالعات نشان داد که در بین روش های مورد مطالعه، نیلینگ به عنوان بهترین گزینه و دیوار بتنی مسلح به عنوان پر هزینه ترین و زمان برترین گزینه جهت پایدار سازی شیب می باشد.